Ana sayfa › Rumi Takvim › İstanbul Fırtına Takvimi
İstanbul Fırtına Takvimi
"İstanbul fırtına takvimi" olarak bilinen liste, eski takvim yapraklarında yer alan ve adlarını kuş göçlerinden, yıldızlardan ya da tarım işlerinden alan fırtına günleridir. Sıradaki adlı fırtına 15 Ekim 2026 Perşembe günkü Meryem Ana fırtınası, ardından 27 Ekim'deki Balık fırtınasıdır. Bu tarihler bir hava tahmini değil, halk geleneğidir.
Güncelleme: 8 Ekim 2026
- Sıradaki
- Meryem Ana fırtınası, 15 Ekim
- Kışın en bilineni
- Kocakarı (11-17 Mart)
- Sapma
- Gelenekte 1-3 gün oynar
- İstanbul en hızlı rüzgâr (MGM)
- 20,8 m/sn, 28 Ekim 2010
- Resmî tahmin
- Meteoroloji Genel Müdürlüğü
Fırtına uyarısı ve deniz durumu için yalnızca Meteoroloji Genel Müdürlüğü (MGM) ile Kıyı Emniyeti duyurularını esas alın. Halk takvimindeki günler ne bir fırtınanın kesin geleceğini ne de o gün denizin sakin olacağını gösterir.
2026-2027 fırtına takvimi (halk takvimine göre)
| Tarih | Fırtına / dönem | Geleneksel açıklama |
|---|---|---|
| 15 Ekim 2026 Perşembe | Meryem Ana fırtınası | Güz fırtınası |
| 27 Ekim 2026 Salı | Balık fırtınası | Kuzeyden gelen soğukla balık sürüleri kıyılara iner, balıkçılık hızlanır |
| 6 Kasım 2026 Cuma | Kuş geçimi fırtınası | Göçmen kuşların gidişi; ardından ilk kırağılar |
| 12-26 Kasım 2026 | Pastırma yazı | Fırtına değil; mevsim normallerinin üzerinde sıcak günler |
| 30 Kasım 2026 Pazartesi | Ülker dönümü fırtınası | Ülker yıldız kümesinin konumuyla anılır |
| 10 Aralık 2026 Perşembe | Karakış fırtınası | Sert kışın başlangıcı |
| 27 Aralık 2026 Pazar | Gündönümü fırtınası | Kış gündönümünden sonra |
| 10 Ocak 2027 Pazar | Zemheri fırtınası | Zemherinin ortası |
| 18-28 Ocak 2027 | Ayandon fırtınası | Tarihi kaynaklara göre değişir |
| 11-17 Mart 2027 | Kocakarı (berdelacuz) fırtınası | Kıştan kalan son soğuklar |
| 22 Mart 2027 Pazartesi | Mart dokuzu | Rumi 9 Mart; ani soğuma |
| 26 Mart 2027 Cuma | Çaylak fırtınası | Çaylakların göçüyle anılır |
| Nisan başı 2027 | Kırlangıç fırtınası | Kırlangıçların gelişiyle anılır |
| 18 Nisan 2027 Pazar | Nisan beşi (camız kıran) | Rumi 5 Nisan; ani ve sert soğuk |
| 21-26 Nisan 2027 | Sitte-i sevr | "Boğanın altısı"; havanın sık değiştiği 6 gün |
| 3 Mayıs 2027 Pazartesi | Çiçek fırtınası | Kasım günlerinin son fırtınası |
| 16 Mayıs 2027 Pazar | Filiz kıran fırtınası | Yeni sürgünlere zarar verdiği düşünülür |
| 25 Mayıs 2027 Salı | Ülker fırtınası | Ülker'in gök kubbede görünmez olduğu dönem |
| 3 Haziran 2027 Perşembe | Filiz koparan fırtınası | Yaz başı fırtınası |
| 22 Haziran 2027 Salı | Gündönümü fırtınası | Günler kısalmaya başlarken |
| 11 Temmuz 2027 Pazar | Çark dönümü fırtınası | Yaz ortası |
| 1-7 Ağustos 2027 | Eyyam-ı bahur | Fırtına değil; yılın en sıcak günleri |
| 31 Ağustos 2027 Salı | Mihr-i can fırtınası | Leyleklerin gidişi başlar |
| 6 Eylül 2027 Pazartesi | Bıldırcın geçimi fırtınası | Bıldırcın göçü |
| 12 Eylül 2027 Pazar | Çaylak fırtınası (güz) | Çaylakların dönüşü |
| 25 Eylül 2027 Cumartesi | Kestane karası fırtınası | Sonbaharın başı; kestaneler dökülür |
| 30 Eylül 2027 Perşembe | Turna geçimi fırtınası | Turna göçü |
| 5 Ekim 2027 Salı | Koç katımı fırtınası | Koçların sürüye katıldığı dönem |
Tarihler, Afyonkarahisar halk takvimini meteorolojik ölçümlerle karşılaştıran akademik çalışmadaki (Özdemir ve Bozyurt) "takvim yaprakları" listesine ve Türk Dil Kurumu sözlüğüne dayanır. Aynı adlar İstanbul'da ve Anadolu'nun birçok yöresinde kullanılır; çalışmaya göre bu günler batı illerinde 2-3 gün önce, doğuya gidildikçe 2-3 gün sonra yaşanır. Ayandon fırtınası TDK'da 18 Ocak, çalışmada 28 Ocak olarak geçer; Kırlangıç fırtınası TDK'ya göre "Nisan ayının ilk günlerinde" görülür.
Fırtına adları nereden geliyor?
- Kuş göçleri: Kırlangıç, çaylak, turna, bıldırcın ve kuş geçimi fırtınaları, göçmen kuşların geliş-gidiş zamanlarına denk gelen hava değişimlerini işaretler.
- Gökyüzü: Ülker fırtınaları Ülker (Pleiades) yıldız kümesinin görünür olup olmadığı dönemlere, gündönümü fırtınaları gün uzunluğunun değiştiği günlere göre adlandırılır.
- Rumi tarih: Mart dokuzu (Rumi 9 Mart = 22 Mart) ve Nisan beşi (Rumi 5 Nisan = 18 Nisan) gibi günler eski takvime göre sayılır; bugün 13 gün eklenerek bulunur. Ayrıntı için Rumi takvim sayfasına bakın.
- Tarım ve hayvancılık: Filiz kıran, kestane karası ve koç katımı gibi adlar o dönemdeki tarla ve sürü işlerinden gelir.
Halk takvimi ve meteoroloji: gerçekten tutuyor mu?
Bu takvim, uzun yıllar boyunca belirli dönemlerde sık yaşanan hava değişimlerinin halk hafızasındaki karşılığıdır. Örneğin Mart ve Nisan, farklı hava kütlelerinin kısa aralıklarla birbirini izlediği, cephe geçişlerinin sık olduğu aylardır; bu yüzden bu aylarda adlandırılmış fırtına günleri yoğundur. Ancak belirli bir günde fırtına çıkacağını gösteren bilimsel bir kural yoktur; fırtına tahmini hava modelleri ve gözlemlerle yapılır.
Meteoroloji Genel Müdürlüğü'nün İstanbul ölçümleri (1950-2025) şunu gösteriyor:
| Ay | Ort. yağışlı gün | Ort. toplam yağış | Ort. sıcaklık |
|---|---|---|---|
| Ekim | 9,5 | 66,3 mm | 16,7 °C |
| Kasım | 11,3 | 78,1 mm | 12,6 °C |
| Aralık | 15,5 | 99,2 mm | 9,0 °C |
| Ocak | 16,3 | 88,8 mm | 6,8 °C |
| Şubat | 13,9 | 70,7 mm | 6,9 °C |
| Mart | 12,6 | 62,3 mm | 8,5 °C |
| Nisan | 10,1 | 47,8 mm | 12,9 °C |
| Temmuz | 3,5 | 22,1 mm | 24,7 °C |
Kentte ölçülen en hızlı günlük rüzgâr 20,8 m/sn ile 28 Ekim 2010'da, en yüksek kar kalınlığı 41 cm ile 9 Mart 1987'de, en düşük sıcaklık −9,0 °C ile 5 Şubat 1950'de kaydedildi. Bu rekorların hiçbiri halk takvimindeki adlı bir fırtına gününe denk gelmez; ancak Mart başındaki kar rekoru, kocakarı soğuklarıyla anılan "Mart'ta kış geri döner" gözlemini destekleyen örneklerden biridir.
İlgili sayfalar
- Kocakarı soğukları
- Zemheri, Erbain ve Hamsin
- Rumi takvim
- Hıdrellez 2027
- Balık av yasağı takvimi
- Ay takvimi
Sık sorulan sorular
Sıradaki fırtına ne zaman?
Halk takvimine göre sıradaki adlı fırtına 15 Ekim'deki Meryem Ana fırtınası, ardından 27 Ekim'deki Balık fırtınasıdır. Gerçek fırtına uyarıları için Meteoroloji Genel Müdürlüğü'nü takip edin.
Fırtına takvimi doğru mu?
Bilimsel bir tahmin yöntemi değildir. Bazı dönemlerde (özellikle Mart-Nisan) hava değişimleri gerçekten sık yaşanır, ancak belirli bir günde fırtına çıkacağını gösteren bir kural yoktur.
Kocakarı fırtınası ne zaman?
11-17 Mart arasında. 2027'de 11 Mart Perşembe başlar. Ayrıntılar kocakarı soğukları sayfasında.
Balık fırtınası nedir?
Halk takviminde 27 Ekim'e denk gelen fırtınadır. Gelenekte kuzeyden gelen soğukla balık sürülerinin kıyılara indiği ve balıkçılığın hızlandığı dönem olarak anılır.
Fırtına tarihleri neden kaynaklara göre farklı?
Halk takvimleri yöreden yöreye değişir; bazı günler Rumi takvime göre sayıldığı için 13 günlük farkla iki ayrı tarihte anılabilir. Araştırmalara göre aynı fırtına batıda birkaç gün erken, doğuda birkaç gün geç yaşanır.